ไรแดงแอฟริกัน มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Eutetranychus africanus (Tucker) วงศ์ Tetranychidae จะพบทำลายใบและผลของส้ม ทุเรียน และพืชอื่นอีกหลายชนิด ไรแดงแอฟริกันเพศเมียลำตัวกลมแบนมีสีแดงเข้มหรือน้ำตาลเกือบดำ ขาทั้ง 4 คู่มีสีเหลืองอ่อน มักอยู่นิ่งกับที่ ความยาวของลำตัวประมาณ 0.3-0.4 มิลลิเมตร กว้างประมาณ 0.3 มิลลิเมตร เพศผู้มีลำตัวสีน้ำตาลอ่อน ขนาดเล็กกว่าเพศเมีย ด้านหน้าของลำตัวกว้างและค่อยๆ เรียวแคบเล็กลงทางด้านท้าย ก้นแหลม และขายาว มักจะเคลื่อนที่ตลอดเวลา

          ไรแดงแอฟริกันทั้งในระยะตัวอ่อน และตัวเต็มวัยดูดกินน้ำเลี้ยงบริเวณด้านบนใบพืช โดยเฉพาะใบแก่และใบเพสลาด ทำให้ใบสีจางลงเป็นสีเขียวซีดและเหลืองซีด เนื่องจากใบพืชสูญเสียคลอโรฟิลล์  ไรแดงแอฟริกันจัดเป็นศัตรูที่สำคัญของไม้ผลตระกูลส้ม และทุเรียน  ในพืชตระกูลส้มไรชนิดนี้สามารถลงทำลายที่ผลด้วย  ทำให้สีของผลเปลี่ยนเป็นสีเขียวซีด  หากมีการทำลายรุนแรงในขณะที่ผลยังเล็กอยู่จะทำให้ผลร่วงในที่สุด

      ตัวอย่างพืชอาศัยของไรแดงแอฟริกันมีดังนี้

• ไม้ผล เช่น ส้มเขียวหวาน ส้มโอ มะนาว มะกรูด ส้มจีน มะละกอ ทุเรียน ขนุน สาเก ท้อ มะกอกฝรั่ง

• พืชผัก เช่น ขี้เหล็ก มะรุม ถั่วพู ถั่วฝักยาว ถั่วลันเตา แตงโม ตำลึง ผักบุ้ง

• พืชไร่ เช่น ฝ้าย ถั่วเหลือง มันสำปะหลัง ละหุ่ง

• ไม้ดอกไม้ประดับ เช่น ฝ้ายคำ ลีลาวดี กุหลาบ บานชื่น ชบา แคฝรั่ง

          วงจรชีวิตของไรแดงแอฟริกันที่เจริญเติบโตบนส้มเขียวหวาน จากระยะไข่จนกระทั่งเป็นตัวเต็มวัยใช้เวลานานประมาณ 9-10 วัน เพศเมีย 1 ตัว สามารถวางไข่ได้ตลอดชั่วอายุขัยประมาณ 12-13 ฟอง และมีชีวิตอยู่ได้ประมาณ10 วัน   ไรแดงแอฟริกันระบาดในแหล่งปลูกส้มทั่วไป โดยจะพบการทำลายบริเวณด้านบนใบ (หน้าใบ) แต่ในกรณีที่มีการระบาดรุนแรง อาจพบการทำลายบริเวณด้านใต้ใบ (หลังใบ) ด้วย และมักจะระบาดมากในช่วงฤดูแล้งระหว่างเดือนธันวาคม-พฤษภาคม และในฤดูฝนช่วงระยะที่ฝนไม่ตกติดต่อกันเป็นเวลานาน

1. หมั่นสำรวจแปลงส้มอยู่เป็นประจำทุกสัปดาห์ ในช่วงฤดูแล้งระหว่างเดือนธันวาคมถึงพฤษภาคม และในช่วงฤดูฝนที่ฝนทิ้งช่วงระหว่างเดือนกรกฎาคมถึงสิงหาคม

2. เมื่อพบไรแดงแอฟริกันเริ่มลงทำลายส้ม ให้จัดการโดยการให้น้ำติดต่อกันหลายๆ ครั้ง

3. หากไรแดงแอฟริกันระบาดรุนแรง โดยสังเกตจากใบส้มที่เริ่มมีสีเขียวจางลง และเมื่อส่องดูด้วยแว่นขยายขนาด 10 เท่า จะพบไรแดงดูดกินอยู่ทั่วไปบนใบ ให้กำจัดโดยวิธีการใช้สารเคมี ด้วยการเลือกพ่นสารเคมีที่มีคุณสมบัติเป็นสารกำจัดไรชนิดใดชนิดหนึ่ง เช่น โพรพาร์ไกต์ 30 % WP (โอไม้ท์) อัตรา 30 กรัมต่อน้ำ 20 ลิตร หรือ อะมิทราซ 20 % EC (อะมิทราซ) อัตรา 30 ซีซีต่อน้ำ 20 ลิตร

         แม้ว่าสารกำจัดไรทั้งสองชนิดจะค่อนข้างปลอดภัยต่อตัวห้ำ ตัวเบียน และผึ้ง แต่เพื่อหลีกเลี่ยงการสร้างความต้านทานของไรแดงแอฟริกันต่อสารกำจัดไร (ดื้อยา) เกษตรกรไม่ควรใช้สารกลุ่มใดกลุ่มหนึ่งติดต่อกันเป็นเวลานาน แต่ควรพ่นสารกำจัดไรดังกล่าวสลับกัน  ทั้งนี้ถ้าพบว่ายังมีไรแดงระบาดอยู่ ให้พ่นสารกำจัดไรซ้ำอีกครั้งหนึ่ง โดยเว้นระยะห่าง 5 วัน

          สำหรับไรแดงแอฟริกันที่เจริญเติบโตบนทุเรียน  จากระยะไข่จนเป็นตัวเต็มวัยใช้เวลานานประมาณ 9-10 วัน โดยมีระยะไข่ 4-5 วัน ตัวอ่อนมี 3 ระยะ ตัวเต็มวัยเพศเมีย 1 ตัว วางไข่ได้ประมาณ 14-15 ฟอง โดยลูกที่ฟักออกมาจากไข่ที่ไม่ได้รับการผสมจะเจริญเป็นไรเพศผู้ทั้งหมด ขณะที่ลูกที่ฟักออกมาจากไข่ที่ได้รับการผสมพันธุ์จะมีทั้งเพศผู้และเพศเมีย   ทันทีที่ฝนหยุดตกและอากาศแห้งลงเมื่อใด ไรแดงแอฟริกันจะเพิ่มประชากรขึ้นอย่างรวดเร็วทันที  ในแหล่งปลูกทุเรียนทั่วไปมักพบไรแดงแอฟริกันเริ่มระบาดมากในเดือนกันยายน-ตุลาคม  และจะพบไรแดงสูงที่สุดในช่วงเดือนธันวาคม-มกราคม จากนั้นจำนวนไรแดงจะค่อยๆ ลดลงเมื่อเริ่มมีฝนและปริมาณอาจสูงขึ้นอีกในช่วงเดือนมีนาคม-เมษายน  ซึ่งแล้งจัด  แต่จะพบไรแดงน้อยมากในช่วงฤดูฝน

1. กำจัดวัชพืชในสวนทุเรียน ซึ่งอาจจะเป็นแหล่งหลบซ่อนของไรแดงแอฟริกัน

2. หลีกเลี่ยงการปลูกพืชอาศัยของไรแดงแอฟริกันในสวนทุเรียนหรือบริเวณใกล้เคียง ถ้าเกษตรกรมีรายได้จากพืชเหล่านั้น เช่น ส้ม มะละกอ หรือพืชตระกูลถั่ว ก็ควรป้องกันกำจัดไรแดงชนิดนี้บนพืชอาศัยนั้นด้วย

3. หมั่นสำรวจไรแดงบนใบทุเรียนเป็นประจำ โดยเฉพาะเมื่อฝนเริ่มทิ้งช่วง อากาศแห้งแล้ง และมีลมพัดแรง และในช่วงปลายฤดูฝน (เดือนกันยายน-ตุลาคม) และฤดูแล้ง

4. หากพบการระบาดของไรแดงแอฟริกัน และจำเป็นต้องใช้สารเคมี สารกำจัดไรที่มีประสิทธิภาพในการใช้ควบคุมปริมาณไรแดงแอฟริกันในสวนทุเรียน ได้แก่ โพรพาร์ไกต์ 30% ดับบลิวพี (โอไม้ท์) อัตรา 30 กรัมต่อน้ำ 20 ลิตร หรือสารอะมิทราซ 20% อีซี (อะมิทราซ) อัตรา 30 ซีซีต่อน้ำ 20 ลิตร ทั้งนี้ไม่ควรใช้สารกลุ่มเดียวกันติดต่อกันเป็นเวลานานควรมีการสลับกลุ่มเพื่อป้องกันไรเกิดความต้านทานเช่นเดียวกับวิธีการใช้สารกำจัดไรแดงแอฟริกันในสวนส้ม

ขอขอบคุณ 

 รศ.ดร.วิบูลย์ จงรัตนเมธีกุล อาจารย์ภาควิชากีฏวิทยา คณะเกษตร มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ผู้ให้คำปรึกษา ตรวจแก้ไข เรียบเรียง และให้คำแนะนำ

---

สนใจข้อมูล/ความรู้ ด้านการเกษตรสามารถเข้าไปดูได้ที่

	goo.gl/oezFiy หรือ พิมพ์ @sotus
	www.facebook.com/sotus.int/
	https://www.youtube.com/channel/UCr0T_masJxA8_h5Y9xM5vdw

          ไรสนิมส้ม เป็นไรสี่ขาชนิดหนึ่ง มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Phyllocoptruta oleivora (Ashmead) อยู่ในวงศ์ Eriophyidae มีขาเพียง 2 คู่ ทั้งตัวอ่อนและตัวเต็มวัยดูดกินน้ำเลี้ยงจากใบอ่อนและผลอ่อน ทำให้ผิวของผลส้มเปลี่ยนเป็นสีเงิน

          ไรชนิดนี้ทั้งเพศผู้และเพศเมียมีขนาดเล็กมาก ไม่สามารถมองเห็นได้ด้วยตาเปล่า ลำตัวเรียวยาวคล้ายหนอน ตัวเต็มวัยเมื่อลอกคราบออกมาใหม่ๆ จะมีสีเหลืองอ่อน  และสีจะเข้มขึ้นจนเป็นสีเหลืองเข้ม หรือสีเหลืองปนน้ำตาล มีขา 2 คู่อยู่ทางด้านหน้าของลำตัว ลำตัวยาวประมาณ 0.1-0.2 มิลลิเมตร ไรสนิมส้มมีวงจรชีวิตจากระยะไข่จนกระทั่งเป็นตัวเต็มวัยใช้เวลานาน 7-8 วัน ตัวเต็มวัยเพศเมียมีชีวิตอยู่ได้นาน 11-12 วัน และวางไข่ได้ประมาณ 5-6 ฟอง ต่อเพศเมีย 1 ตัว

          ทั้งตัวอ่อนและตัวเต็มวัย จะดูดกินน้ำเลี้ยงจากใบ ผล และกิ่งก้านของต้นส้ม ไรสนิมส้มสามารถดูดกินน้ำเลี้ยงจากทั้งด้านบนใบและใต้ใบ ทำให้ใบร่วง ส่วนผลส้มที่ถูกดูดน้ำเลี้ยงเป็นเวลานาน 2 สัปดาห์ สีของผลจะเปลี่ยนจากเขียวเป็นสีน้ำตาลคล้ายสนิม ทำให้ผลส้มสกปรกไม่สวยงาม จึงไม่เป็นที่ต้องการของผู้บริโภคทั้งภายในประเทศและต่างประเทศ  หากไรสนิมส้มระบาดรุนแรงอาจทำให้ต้นส้มหยุดชะงักการเจริญเติบโตได้

          พบไรสนิมส้มระบาดในทุกบริเวณที่มีการปลูกส้มเขียวหวาน ส้มโอ ส้มฟรีมองต์ ส้มโชกุน ส้มตรา ส้มจี๊ด และมะนาว และพบระบาดปริมาณสูงในฤดูฝนและฤดูหนาว  ในช่วงเดือนพฤษภาคมถึงธันวาคม ส่วนในฤดูร้อนปริมาณไรจะลดลง

1. หมั่นสำรวจแปลงส้มอยู่เป็นประจำทุก 2 สัปดาห์ ในฤดูฝนและฤดูหนาว ระหว่างเดือนพฤษภาคม-ธันวาคม และตลอดทั้งปีในสวนที่อากาศมีความชุ่มชื้นสูง

2. เมื่อพบไรสนิมส้มระบาดมาก ซึ่งสามารถสังเกตเห็นได้ง่ายโดยเฉพาะที่ผลของส้มจะปรากฏเป็นจุดสีขาวเล็กๆ มองดูคล้ายฝุ่น เมื่อใช้แว่นขยายขนาด 10 เท่าส่องดูจะพบตัวไรสนิมส้มเต็มไปหมด ให้ทำการพ่นด้วยสารกำจัดไรคือ ซัลเฟอร์ 80% WP (ไมโครไธออล กำมะถันเนื้อทอง) อัตรา 60 กรัมต่อน้ำ 20 ลิตร ทั้งนี้ควรหลีกเลี่ยงการพ่นในเวลาแดดจัด เนื่องจากอาจทำให้เกิดอาการใบไหม้ได้ หรือโพรพาไกต์ 30% WP (โอไม้ท์ 30) อัตรา 30 กรัมต่อน้ำ 20 ลิตร สารกำจัดไรทั้ง 2 ชนิดนี้ค่อนข้างปลอดภัยต่อตัวห้ำ ตัวเบียน และผู้ใช้ แต่เกษตรกรควรมีการสลับกลุ่มของสารกำจัดไร เช่น ไพริดาเบน 20% WP (ไพดาเบ็น) อัตรา 10 กรัมต่อน้ำ 20 ลิตร หรือ อะมิทราซ 20% EC (อะมิทราซ) อัตรา 10 ซีซีต่อน้ำ 20 ลิตร  เพื่อหลีกเลี่ยงการเกิดปัญหาความต้านทานของไรสนิมส้มต่อสารกำจัดไร  ทั้งนี้หากภายหลังการพ่นสารแล้วยังพบว่ามีไรสนิมส้มระบาดอยู่ ให้ทำการพ่นสารกำจัดไรชนิดใดชนิดหนึ่งที่กล่าวมาแล้วซ้ำอีกครั้งโดยเว้นระยะห่าง 5 วัน

 

ขอขอบคุณ 

 รศ.ดร.วิบูลย์ จงรัตนเมธีกุล อาจารย์ภาควิชากีฏวิทยา คณะเกษตร มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ผู้ให้คำปรึกษา ตรวจแก้ไข เรียบเรียง และให้คำแนะนำ

---

สนใจข้อมูล/ความรู้ ด้านการเกษตรสามารถเข้าไปดูได้ที่

	goo.gl/oezFiy หรือ พิมพ์ @sotus
	www.facebook.com/sotus.int/
	https://www.youtube.com/channel/UCr0T_masJxA8_h5Y9xM5vdw

          ไรแมงมุมคันซาวา มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Tetranychus kanzawai Kishida ตัวเมียมีลำตัวรูปไข่ สีแดงสดถึงแดงเข้ม มีแถบสีดำข้างลำตัวทั้งสองข้าง ลำตัวยาว 0.3 – 0.4 มิลลิเมตร วงจรชีวิตเจริญเติบโตจากไข่เป็นตัวเต็มวัยใช้เวลา 8 - 9 วัน ตัวอ่อนมี 3 ระยะ ตัวเต็มวัยสร้างเส้นใยได้

          ไรแมงมุมคันซาวาเป็นศัตรูสำคัญของพืชหลายชนิด ได้แก่ มะละกอ กุหลาบ ฝ้าย สตรอเบอรี่ ท้อ สาลี่ องุ่น ข้าวโพด ข้าวฟ่าง ถั่วลิสง ถั่วเหลือง ละหุ่ง กระเทียม แตงไทย ถั่วฝักยาว มะเขือ ไฮเดรนเยีย แกลดิโอลัส  ดาวเรือง โป๊ยเซียน ข้าว ชา และหม่อน

          ตัวอ่อนและตัวเต็มวัยดูดทำลายอยู่บริเวณใต้ใบมะละกอ และสร้างเส้นใยขึ้นปกคลุมบริเวณที่ไรอาศัยอยู่รวมกัน ไรเริ่มเข้าทำลายตรงกลางใบบริเวณใกล้เส้นใบ ในระยะแรกมองเห็นเป็นรอยประสีขาวเป็นจุดเล็กๆ เกิดขึ้นที่บริเวณด้านบนของใบ ต่อมาจุดประสีขาวนี้จะแผ่ขยายออกเป็นบริเวณกว้าง ใบเปลี่ยนเป็นสีเหลือง ถ้าการทำลายรุนแรงและต่อเนื่องใบจะขาดทะลุ เหี่ยวแห้ง และไหม้   เมื่อถึงระยะนี้ตัวไรจะไต่ไปรวมกันแน่นอยู่ตรงบริเวณปลายใบ พร้อมกับสร้างเส้นใยทิ้งตัวลงมา เพื่อรอเวลาให้ลมพัดปลิวไปตกยังมะละกอต้นใหม่ต่อไป

          ไรแมงมุมคันซาวามีเขตแพร่กระจายอยู่แทบทุกภาคของประเทศ  ทั้งในบริเวณที่ราบที่มีอากาศค่อนข้างร้อน และในที่สูงตามไหล่เขาที่มีอากาศหนาวเย็น ระบาดและทำความเสียหายอย่างรุนแรงในช่วงที่สภาพอากาศแห้งแล้ง ฝนทิ้งช่วงเป็นเวลานาน

1. หมั่นสำรวจแปลงเป็นประจำทุก 2 สัปดาห์ โดยเฉพาะในช่วงที่สภาพอากาศแห้งแล้ง ฝนทิ้งช่วงเป็นเวลานาน

2. เลือกต้นกล้าที่ปราศจากไรชนิดนี้อาศัยอยู่ ถ้าไม่แน่ใจควรนำต้นกล้านั้นมาพ่นสารกำจัดไร  เพื่อกำจัดไข่ ตัวอ่อน และตัวเต็มวัยให้หมดก่อนนำไปปลูก

3. ควรเว้นระยะปลูกระหว่างต้นและแถว ไม่ให้ใบมะละกอเกยกัน เมื่อพบการระบาดให้พ่นสารกำจัดไรทันที เช่น ไพริดาเบน 20% WP (ไพดาเบ็น) อัตรา 10 กรัมต่อน้ำ 20 ลิตร  หรือซัลเฟอร์ 80% WP  (ไมโครไธออล กำมะถันเนื้อทอง) อัตรา 60-80 กรัมต่อน้ำ 20 ลิตร  โดยพ่นให้ทั่วทั้งหน้าใบ และหลังใบ

 

ขอขอบคุณ 

 รศ.ดร.วิบูลย์ จงรัตนเมธีกุล อาจารย์ภาควิชากีฏวิทยา คณะเกษตร มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ผู้ให้คำปรึกษา ตรวจแก้ไข เรียบเรียง และให้คำแนะนำ

---

สนใจข้อมูล/ความรู้ ด้านการเกษตรสามารถเข้าไปดูได้ที่

	goo.gl/oezFiy หรือ พิมพ์ @sotus
	www.facebook.com/sotus.int/
	https://www.youtube.com/channel/UCr0T_masJxA8_h5Y9xM5vdw

          ไรแดงมะม่วง มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Oligonychus mangiferus (Rahman and Sapra) อยู่ในวงศ์ Tetranychidae เข้าทำลายใบมะม่วง โดยพบการทำลายรุนแรงในบางพื้นที่ และเป็นปัญหาต่อเกษตรกรอยู่ในขณะนี้  นอกจากมะม่วงแล้ว ไรชนิดนี้ยังมีพืชอาหารชนิดอื่นอีก เช่น องุ่น ชมพู่ ฝรั่ง ทับทิม พุทรา กุหลาบ เข็ม เป็นต้น

          ไรแดงมะม่วงเพศเมียมีลำตัวอ้วนกลม ขนาดกว้าง 0.3-0.4 มิลลิเมตร ยาว 0.2-0.3 มิลลิเมตร สีแดงเข้ม มีขา 4 คู่ ขามีสีชมพูหรือสีเหลืองอ่อน เพศผู้มีขนาดเล็กกว่าเพศเมีย ด้านหน้าของลำตัวกว้าง และเรียวเล็กลงไปทางด้านท้าย ก้นแหลม ลำตัวสีแดงเข้มเช่นเดียวกัน  ไข่มีขนาดเล็กสามารถมองเห็นได้ด้วยเลนส์แว่นขยายเท่านั้น ลักษณะกลมแบน ระยะแรกมีสีแดงสด เมื่อใกล้ฟักจึงเปลี่ยนเป็นสีขาวขุ่น ระยะไข่ 4-5 วัน ตัวอ่อนระยะแรกมีสีเขียวอ่อนหรือสีชมพู มีขนาดใหญ่กว่าไข่เล็กน้อยและมีขา 3 คู่ เมื่อโตขึ้นจึงมีลักษณะคล้ายตัวเต็มวัย แต่มีขนาดเล็ก มีขา4 คู่ การพัฒนาจากไข่ถึงตัวเต็มวัยใช้เวลา 10-11 วัน ในช่วงอากาศร้อนประชากรไรสามารถเพิ่มขึ้นได้อย่างรวดเร็ว ตัวเมียแต่ละตัววางไข่ได้ 30-32 ฟอง

          ตัวอ่อนและตัวเต็มวัยดูดกินน้ำเลี้ยงจากด้านบนใบ (หน้าใบ) ส่วนใหญ่จะเป็นใบแก่เต็มที่ หรือใบเพสลาด โดยจะดูดทำลายตามแนวเส้นกลางใบและบริเวณปลายใบ ทำให้บริเวณที่ถูกทำลายมีลักษณะขาวซีด บางครั้งพบในระยะเพสลาด ซึ่งเมื่อไรลงทำลายหน้าใบ ใบจะเปลี่ยนเป็นสีน้ำตาลแดง ถ้าระบาดรุนแรง มะม่วงจะหยุดชะงักการเจริญเติบโตและทิ้งใบได้ นอกจากนี้เมื่อหน้าใบถูกไรแดงเข้าทำลาย จะทำให้เชื้อราสามารถก่อตัวขึ้นได้อย่างรวดเร็ว ไรแดงมะม่วงจะระบาดรุนแรงในช่วงหน้าร้อน และแห้งแล้ง จำนวนจะลดลงในช่วงหน้าฝน

1. วางแผนการปลูกให้เหมาะสม โดยกำหนดระยะปลูกระหว่างต้นและระหว่างแถวให้ห่างกันพอสมควร  เพื่อไม่ให้มะม่วงมีทรงพุ่มที่ชิดเกินไป และเป็นการป้องกันการเคลื่อนย้ายของไรแดงโดยการเดินไปตามใบที่ติดกัน

2. เลือกกิ่งพันธุ์ที่ปราศจากไรแดงชนิดนี้อาศัยอยู่ ถ้าไม่แน่ใจควรนำกิ่งพันธุ์นั้นมาพ่นสารกำจัดไร พร้อมทั้งกำจัดไข่ ตัวอ่อน และตัวเต็มวัยให้หมดก่อนนำไปปลูก

3. ไม่ควรปลูกพืชแซมที่เป็นพืชอาศัยของไรแดงมะม่วง ถ้าไรแดงระบาดบนมะม่วงจะต้องพ่นสารเคมีให้กับพืชอาศัยที่ปลูกเป็นพืชแซมด้วย

4. ระยะใบเพสลาดเป็นระยะที่ไรดูดกินน้ำเลี้ยงและเจริญเติบโตได้ดี จึงต้องระมัดระวังใบมะม่วงระยะนี้ด้วยเช่นกัน

5. ควรพิจารณาพันธุ์ที่ปลูก เพราะมะม่วงบางพันธุ์มีสารที่มีผลต่อการเจริญเติบโตของไรแดง เช่น พันธุ์สามฤดู

6. ไม่ควรพ่นสารกำจัดไรในช่วงฝนชุก ยกเว้นฝนทิ้งช่วงเป็นเวลานานเท่านั้น

7. ควรใช้สารกำจัดไร เมื่อไรแดงเกิดการระบาดขึ้น โดยเลือกใช้สารที่มีประสิทธิภาพ เช่น อะมิทราซ 20% EC (อะมิทราซ) อัตรา 40 ซีซีต่อน้ำ 20 ลิตร หรือซัลเฟอร์ 80% WP (ไมโครไธออล กำมะถันเนื้อทอง)  อัตรา 60-80 กรัมต่อน้ำ 20 ลิตร หรือ โพรพาไกต์ 30% WP (โอไม้ท์ 30) อัตรา 30 กรัมต่อน้ำ 20 ลิตร หรือ โพรพาไกต์ 57% EW (โอไม้ท์ 57 อีดับเบิ้ลยู) อัตรา 15 ซีซีต่อน้ำ 20 ลิตร ทั้งนี้ต้องรู้อุปนิสัยของไรแดง ซึ่งมักอาศัยอยู่บริเวณด้านหน้าใบ ดังนั้นการพ่นสารกำจัดไรควรจะพ่นข้ามร่อง เพื่อให้ละอองสารตกลงบนหน้าใบ และถูกตัวไรแดงโดยตรงและควรพ่นสารกำจัดไรเฉพาะบริเวณที่มีไรระบาดจำนวน 2 ครั้ง ห่างกัน 4 วันและต้องสลับกลุ่มสารกำจัดไรเช่นเดียวกัน เพื่อหลีกเลี่ยงการเกิดความต้านทานของไรแดงมะม่วงต่อสารกำจัดไร

8. เกษตรกรควรหมั่นสำรวจทุก 7 วัน เมื่อพบไรแดงให้ดำเนินการกำจัดทันทีและเนื่องจากไรแดงมักจะอยู่เป็นกลุ่มจึงสามารถพ่นสารเฉพาะจุด โดยไม่จำเป็นต้องพ่นสารกำจัดไรทั่วทั้งแปลง

 

 

ขอขอบคุณ 

 รศ.ดร.วิบูลย์ จงรัตนเมธีกุล อาจารย์ภาควิชากีฏวิทยา คณะเกษตร มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ผู้ให้คำปรึกษา ตรวจแก้ไข เรียบเรียง และให้คำแนะนำ

 

---

สนใจข้อมูล/ความรู้ ด้านการเกษตรสามารถเข้าไปดูได้ที่

	goo.gl/oezFiy หรือ พิมพ์ @sotus
	www.facebook.com/sotus.int/
	https://www.youtube.com/channel/UCr0T_masJxA8_h5Y9xM5vdw

 

 

          ไรขาวพริก มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Polyphagotarsonemus latus Banks อยู่ในวงศ์ Tarsonemidae จะพบทำลายใบอ่อนและผลอ่อน มักพบทำลายค่อนข้างรุนแรงกับส้มโอ และต้นกล้ามะม่วงที่อยู่ระหว่างการเพาะชำในโรงเรือนและใบยังเป็นสีน้ำตาล

          ไรขาวพริกเพศเมียมีรูปร่างเป็นทรงรี หลังโค้งนูน มีขา 4 คู่ ลำตัวยาวประมาณ 0.2 มิลลิเมตร ลำตัวตอนท้ายกว้าง ตัวอ่อนมีสีขาวขุ่น ตัวเต็มวัยมีผิวใสเป็นมันคล้ายหยดน้ำมัน  กลางหลังมีแถบสีขาวรูปตัว Y พาดตามความยาวของลำตัว เพศผู้มีลักษณะกว้างตรงกึ่งกลางลำตัวและค่อยๆ เรียวแหลมไปทางด้านหัวและท้าย ขนาดเล็กกว่าเพศเมีย มีวงจรชีวิตสั้นจากระยะไข่จนกระทั่งเป็นตัวเต็มวัยใช้เวลานาน 4-5 วัน ตัวผู้หลังจากลอกคราบเป็นตัวเต็มวัยแล้วจะเดินไปเรื่อยๆ เมื่อพบดักแด้ตัวเมียจะใช้ขาคู่สุดท้ายช้อนดักแด้ขึ้นไว้บนส่วนท้ายของลำตัว แล้วพาไปยังบริเวณยอดอ่อนของพืช เมื่อดักแด้ลอกคราบกลายเป็นตัวเต็มวัยจะเข้าผสมพันธุ์ทันที หลังจากผสมพันธุ์ 1-2 วัน ตัวเมียจะวางไข่ทีละฟอง วางไข่ได้เฉลี่ย 32 ฟองต่อตัวเมีย 1 ตัว และตัวเมียมีชีวิตอยู่ได้นานประมาณ 9-12 วัน

          ไรชนิดนี้มีอวัยวะส่วนปากไม่ค่อยแข็งแรง จึงดูดกินเฉพาะใบอ่อนหรือยอดอ่อน ขณะดูดกินน้ำเลี้ยงจะปล่อยน้ำลายซึ่งเป็นพิษต่อพืช ทำให้ใบและยอดหงิกงอ ขอบใบม้วนลง ใบมีลักษณะเรียวแหลม ใต้ใบเป็นสีน้ำตาล ก้านใบยาว เปราะหักง่าย ใบเล็กลง หากการทำลายรุนแรง ส่วนยอดจะแตกเป็นฝอย ทำให้พืชชะงักการเจริญเติบโต พบระบาดมากในช่วงฤดูฝน มีฝนตกชุกและอากาศชื้น หรือระยะแตกใบอ่อน

1.  เกษตรกรควรสำรวจต้นพืชทุกสัปดาห์ โดยเฉพาะในช่วงฤดูฝน หรือในระยะพืชแตกใบอ่อน โดยส่องดูด้วยแว่นขยายขนาด 10 เท่า หากพบไรขาวพริกดูดกินน้ำเลี้ยง หรือเด็ดใบส่องดูกับแดด และพบว่ามีจุดขาวคล้ายหยดน้ำมันเคลื่อนที่ไปมา แสดงว่าเริ่มมีการระบาดของไรขาวพริก ให้พ่นด้วยซัลเฟอร์ 80% WP (ไมโครไธออล กำมะถันเนื้อทอง) อัตรา 60-80 กรัมต่อน้ำ 20 ลิตร

2. หากมีการระบาดรุนแรงของไรขาวพริก และจำเป็นต้องใช้สารกำจัดไร ให้ใช้อะมิทราซ 20% EC (อะมิทราซ) อัตรา 40 ซีซีต่อน้ำ 20 ลิตร หรือไพริดาเบน 20% WP (ไพดาเบ็น) อัตรา 10 กรัมต่อน้ำ 20 ลิตร หรือโพรพาไกต์ 30% WP (โอไม้ท์ 30) อัตรา 40 กรัมต่อน้ำ 20 ลิตร โดยสามารถพ่นซ้ำได้ทุก 5-7 วันตามการระบาด แต่ต้องสลับกลุ่มของสารกำจัดไร เพื่อหลีกเลี่ยงปัญหาการเกิดความต้านทานของไรขาวพริกต่อสารกำจัดไร

ขอขอบคุณ 

 รศ.ดร.วิบูลย์ จงรัตนเมธีกุล อาจารย์ภาควิชากีฏวิทยา คณะเกษตร มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ผู้ให้คำปรึกษา ตรวจแก้ไข เรียบเรียง และให้คำแนะนำ

---

สนใจข้อมูล/ความรู้ ด้านการเกษตรสามารถเข้าไปดูได้ที่

	goo.gl/oezFiy หรือ พิมพ์ @sotus
	www.facebook.com/sotus.int/
	https://www.youtube.com/channel/UCr0T_masJxA8_h5Y9xM5vdw

          ไรเหลืองส้ม มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Eotetranychus cendanai Rimando อยู่ในวงศ์ Tetranychidae ซึ่งจะพบทำลายใบ และผลส้มเช่นเดียวกับไรแดงแอฟริกัน ไรเหลืองส้มเพศเมียมีลำตัวรูปไข่สีเหลืองอมเขียว ขาทั้ง 4 คู่มีสีอ่อนกว่าสีของลำตัว จะอยู่นิ่งกับที่เกือบตลอดเวลา ความยาวลำตัวเฉลี่ย 0.4 มิลลิเมตร และกว้าง 0.3 มิลลิเมตร เพศผู้มีขนาดเล็กกว่าเพศเมีย ลำตัวกว้างทางส่วนหน้า และเรียวแคบเล็กลงทางส่วนท้าย ลำตัวสีเขียวอมเหลือง

          ทั้งตัวอ่อนและตัวเต็มวัย ดูดกินน้ำเลี้ยงอยู่บริเวณด้านบนใบ  ในกรณีที่มีการระบาดรุนแรงอาจพบอยู่บริเวณด้านใต้ใบ และผลด้วย ลักษณะอาการที่ใบและผลเช่นเดียวกับกรณีที่ถูกทำลายโดยไรแดงแอฟริกันคือ ในระยะแรกจะเกิดเป็นจุดสีขาวเล็กๆ กระจายอยู่ทั่วไป จุดสีขาวเล็กๆ เหล่านี้จะค่อยๆ แผ่ขยายออกไปเป็นบริเวณกว้าง ทำให้ใบส้มสีจางลงเป็นสีเขียวซีด  หากการทำลายรุนแรงต่อไป จะทำให้ใบและผลอ่อนร่วง

          ไรเหลืองส้มมีวงจรชีวิตจากระยะไข่จนกระทั่งเป็นตัวเต็มวัย ใช้เวลานาน 8-9 วัน อุปนิสัยคล้ายกับไรแดงแอฟริกัน เพศเมีย 1 ตัววางไข่ได้ 22-23 ฟอง และมีชีวิตอยู่ได้นานประมาณ 11-12 วัน

          จะพบระบาดรุนแรงมากในช่วงฤดูแล้งระหว่างเดือนธันวาคม-พฤษภาคม และระยะที่เกษตรกรงดการปล่อยน้ำเข้าร่องสวนเพื่อกระตุ้นให้ส้มออกดอกและยอดอ่อนอย่างสม่ำเสมอในช่วงเดือนกรกฎาคม-สิงหาคม  พืชอาศัยที่สำคัญของไรเหลืองส้มคือ ส้มเขียวหวานและส้มโอ

1. หมั่นสำรวจแปลงส้มเป็นประจำทุก 2 สัปดาห์ ในช่วงฤดูแล้งระหว่างเดือนธันวาคม - พฤษภาคม และในช่วงฤดูฝนที่ฝนทิ้งช่วงระหว่างเดือนกรกฎาคม - สิงหาคม

2. หากพบไรเหลืองส้มเริ่มลงทำลายส้ม ให้จัดการโดยการให้น้ำติดต่อกันหลายๆ ครั้ง

3. เมื่อพบไรเหลืองส้มระบาดมากให้กำจัดโดยใช้สารเคมี  สารกำจัดไรที่มีประสิทธิภาพในการใช้ควบคุมปริมาณไร ได้แก่ โพรพาร์ไกต์ 30% WP (โอไม้ท์ 30)  อัตรา 30 กรัมต่อน้ำ 20 ลิตร  หรือโพรพาร์ไกต์ 57% EW (โอไม้ท์ 57 อีดับเบิ้ลยู)  อัตรา 15 ซีซีต่อน้ำ 20 ลิตร  หรืออะมิทราซ 20% EC (อะมิทราซ) อัตรา 40 ซีซีต่อน้ำ 20 ลิตร  ทั้งนี้ควรมีการสลับกลุ่มสารกำจัดไรเพื่อหลีกเลี่ยงการเกิดปัญหาความต้านทานของไรต่อสารกำจัดไร

ขอขอบคุณ  รศ.ดร.วิบูลย์ จงรัตนเมธีกุล อาจารย์ภาควิชากีฏวิทยา คณะเกษตร มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ผู้ให้คำปรึกษา ตรวจแก้ไข เรียบเรียง และให้คำแนะนำ

---

สนใจข้อมูล/ความรู้ ด้านการเกษตรสามารถเข้าไปดูได้ที่

	goo.gl/oezFiy หรือ พิมพ์ @sotus
	www.facebook.com/sotus.int/
	https://www.youtube.com/channel/UCr0T_masJxA8_h5Y9xM5vdw